Lễ hội đền Kỳ Cùng-đền Tả Phủ là lễ hội lớn nhất xứ Lạng.
Nền văn hóa dân gian đa dạng
Xứ Lạng là nơi lưu giữ nhiều loại hình dân ca, dân vũ truyền thống như hát Then đàn tính, hát Sli, múa sư tử mèo của đồng bào Tày, Nùng; hát Páo dung của đồng bào Dao; dân ca đồng bào H’Mông đen (Tú sỉ Na Miẻo)... Trong đó, 13win21 com “thực hành Then” của người Tày, Nùng Lạng Sơn, nhóm dân cư bản địa, là loại hình diễn xướng dân gian vừa phản ánh đời sống tâm linh vừa gắn với sinh hoạt văn nghệ của nhân dân. Hiện, toàn tỉnh có hơn 600 nghệ nhân thực hành Then, trong đó có 34 nghệ nhân được phong tặng Nghệ nhân Nhân dân, Nghệ nhân Ưu tú với hai loại hình: Thực hành tín ngưỡng; nghệ thuật trình diễn dân gian.
Nghệ nhân Nhân dân Hà Mai Ven, xã Đồng Đăng cho biết: Một trong những điểm đặc sắc của Then là ngôn ngữ chứa đựng chiều sâu văn hóa. Nội dung các khúc hát Then toát lên tư tưởng nhân văn sâu sắc, thể hiện tình yêu thiên nhiên, tình yêu đôi lứa, nghĩa vợ chồng, đạo lý làm người, lòng yêu làng bản, quê hương...
13win10 với hát Then, hát Sli gắn bó với sinh hoạt hằng ngày của đồng bào. Sli trong tiếng Nùng nghĩa là “thơ”, hát Sli là hình thức hát giao duyên đối đáp nam nữ qua các câu thơ. Sli có ba lối hát cơ bản là hát nói (đọc thơ), xướng Sli (ngâm thơ) và dằm Sli hoặc nhằm Sli (lên giọng hát). Tại Lạng Sơn phổ biến Sli slình làng của tộc Nùng Cháo, tộc Nùng Phàn Slình có Sli sloong hao, tộc Nùng Inh có Sli Inh và tộc Nùng An có hát Hèo phưn.
Năm 2019, hát Sli của người Nùng tỉnh Lạng Sơn đã được Bộ 13win app, 13win27 và 13win11 công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Mỗi dịp lễ, Tết, sự kiện lớn, không khó bắt gặp nhiều đồng bào Nùng gặp gỡ, giao lưu qua những câu Sli giữa nhịp sống sôi động tại trung tâm tỉnh.
Theo các tài liệu lịch sử, tín ngưỡng thờ Mẫu xuất hiện ở Lạng Sơn từ khoảng cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX, qua sự giao lưu và tiếp nhận với tín ngưỡng dân gian bản địa, khi một bộ phận người Kinh lên định cư, giao thương và mang theo tín ngưỡng của mình. Đến nay, tín ngưỡng thờ Mẫu đã hòa quyện cùng đời sống văn hóa tâm linh của người dân Lạng Sơn, song hành với các tín ngưỡng bản địa của đồng bào các dân tộc thiểu số.
Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Tân Văn, chuyên gia cao cấp về Công viên địa chất, Lạng Sơn từ lâu đã là vùng đất thuận lợi cho các hoạt động kinh tế biên mậu. Điều này cùng với các biến thiên của lịch sử đã dẫn đến quá trình một bộ phận người Việt (Kinh) lên định cư, giao thương và đem theo tín ngưỡng của họ. Tại Lạng Sơn, một số di tích có đối tượng thờ phụng gắn với thần linh Tứ phủ đã đi vào lời ca chầu văn, như đền Bắc Lệ thờ Chầu Bé Bắc Lệ; đền Mỏ Ba thờ Chầu Mười; đền Suối Ngang, Suối Lân thờ Mẫu Liễu Hạnh và các thánh trong hệ thống Tứ phủ…
Lạng Sơn hiện có chín 13win21 com được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia; hai 13win21 com văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại (thực hành Then của người Tày, Nùng và tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt). Những giá trị văn hóa dân gian này là niềm tự hào của người dân xứ Lạng, chứa đựng nguồn sức mạnh nội sinh to lớn.
Múa sư tử mèo là nét văn hóa đặc trưng của đồng bào Tày, Nùng, tỉnh Lạng Sơn.
Gắn bảo tồn với phát triển 13 win
Tỉnh Lạng Sơn xác định bảo đảm hài hòa, hợp lý giữa 13win21 gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân gian với phát triển 13 win, từ đó tạo động lực phát triển kinh tế-xã hội. Giám đốc Sở 13win app, 13win27 và 13win11 tỉnh Nguyễn Đặng Ân cho biết, từ năm 2016 đến nay, tỉnh đã triển khai thực hiện nhiều dự án, đề án có hiệu quả…
Cụ thể, năm 2019, tỉnh ban hành 13win12 số 117/KH-UBND về thực hiện Đề án “Bảo tồn, phát huy trang phục truyền thống các dân tộc thiểu số 13 win” với tổng kinh phí khoảng 35,3 tỷ đồng; năm 2021, ban hành Quyết định số 741/QĐ-UBND về thực hiện Đề án “Bảo tồn, phát huy giá trị múa sư tử dân tộc Tày, Nùng tỉnh Lạng Sơn giai đoạn 2021-2030”; năm 2022, ban hành 13win12 số 42/KH-UBND về thực hiện Đề án “Bảo tồn, phát huy giá trị dân ca, dân vũ, dân nhạc của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển 13 win giai đoạn 2021-2030” với tổng kinh phí hơn 80 tỷ đồng...
“Thực hiện Dự án 6 của Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021- 2030, từ năm 2022 đến nay, Sở đã phối hợp các ngành chức năng, các địa phương tích cực triển khai một số tiểu dự án thành phần. Sở cũng đã thành lập 12 câu lạc bộ văn nghệ quần chúng theo mô hình sinh hoạt văn hóa dân gian dân tộc, truyền dạy kiến thức, thực hành trình diễn một số loại hình sinh hoạt văn hóa dân gian... qua đó tạo các sản phẩm 13 win văn hóa đặc trưng”, ông Ân chia sẻ.
Việc Công viên địa chất Lạng Sơn được UNESCO công nhận là Công viên địa chất toàn cầu cũng đánh dấu mốc quan trọng trong phát triển văn hóa của tỉnh. Tỉnh đặt mục tiêu trung bình mỗi năm bảo quản, tu bổ, phục hồi ít nhất năm di tích; tổ chức ba lớp truyền dạy văn hóa phi vật thể; tiếp tục nghiên cứu và phục dựng các lễ hội truyền thống của đồng bào trong vùng công viên địa chất, từ đó 13win app các sản phẩm 13 win đặc trưng.
Ông Hoàng Xuân Thuận, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và 13win11 tỉnh cho biết, đơn vị đã 13win app các tuyến, điểm 13 win trong vùng công viên với chủ đề “Dòng chảy sự sống nơi miền đất thiêng” trên nền tảng gắn kết các địa điểm tiêu biểu về lịch sử tiến hóa và tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ, các 13win21 com văn hóa đặc sắc và cảnh quan thiên nhiên. Các tuyến 13 win chủ yếu đi qua trục Quốc lộ 1A, 1B, 4B và 279, thuận tiện cho 13win.com di chuyển.
Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị ngày 7/1/2026 về phát triển văn hóa 13 win được coi là quyết sách chiến lược cho các địa phương mở rộng không gian, xác định nguồn lực nội sinh, động lực phát triển văn hóa bản địa trong giai đoạn phát triển mới. Để thực hiện Nghị quyết có hiệu quả, tỉnh Lạng Sơn cần chuyển hóa quyết tâm chính trị thành 13win12 cụ thể; bố trí đủ và đúng trọng tâm các nguồn lực hiện có; cần coi việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa bản địa không chỉ là nhiệm vụ của ngành văn hóa, mà là trách nhiệm gắn với tình yêu quê hương xứ Lạng của mỗi cán bộ, đảng viên và người dân trong tỉnh.